Cadran solaire équatorial

Cadran solaire équatorial

Có nhiều loại đồng hồ mặt trời khác nhau. Chiếc đồng hồ này thuộc loại gọi là “xích đạo” (équatorial), nghĩa là mặt đĩa của nó song song với mặt phẳng xích đạo, còn trục của nó song song với trục quay của Trái Đất. Nói cách khác, đây là một dạng mô hình phẳng thu nhỏ của địa cầu.

# Ưu điểm của đồng hồ mặt trời xích đạo:

– Tính phổ quát: hoạt động được ở bất kỳ đâu trên hành tinh mà không cần thay đổi gì ngoài việc điều chỉnh hướng và độ nghiêng của đĩa.

– Dễ đọc giờ vì các giờ được phân bố đều quanh đĩa (theo góc 15° mỗi giờ)

– Rất dễ hiệu chỉnh, chỉ cần biết vĩ độ và đường kinh tuyến địa phương.

– Việc quy đổi giờ mặt trời sang giờ pháp định rất đơn giản: chỉ cần xoay đĩa một góc nhất định.

# Nhược điểm của đồng hồ mặt trời xích đạo:

– Đĩa cần được khắc vạch chia độ và có thể đọc được ở cả hai mặt.

– Trong sáu tháng của năm (ngày ngắn), việc đọc giờ phải thực hiện ở mặt dưới của đĩa, điều này khá khó đọc ở các vĩ độ cao (vùng Bắc Cực và Nam Cực).
# Cách sử dụng đồng hồ mặt trời xích đạo:

– Nghiêng đĩa theo đúng giá trị vĩ độ (thang chia độ có sẵn trên chân đế).

– Hướng mặt trên của đĩa về phía bắc (ở bán cầu Bắc) hoặc phía nam (ở bán cầu Nam). Đường kẻ đỏ trên đế phải thẳng hàng với đường kinh tuyến địa phương.

– Khi căn chỉnh vạch chỉ thị ở mặt dưới trùng với “XII”, ta sẽ có được giờ mặt trời thực tại địa phương. Để có giờ pháp định, hãy xoay đĩa theo số giờ cần thiết ± phần hiệu chỉnh theo kinh độ ± phương trình thời gian (équation du temps).

Thông số: Tỷ lệ: 1:1 | Khổ giấy: A4 | Số trang in: 13

📊 Đánh giá độ khó

** ⭐⭐⭐ (3 Sao – Trung Bình) Mô hình đồng hồ mặt trời bằng giấy này có độ khó trung bình, đòi hỏi sự tỉ mỉ khi cắt các chi tiết hình tròn, bo cong phần khung đỡ và căn chỉnh trục xoay chính xác để đảm bảo tính thẩm mỹ cũng như kết cấu cân bằng của sản phẩm. – **

⚠️ Một số lưu ý

  • *
  • Cắt và tạo hình các chi tiết hình tròn lớn (mặt đồng hồ) và các đường cong mềm mại của khung đỡ mà không làm gãy nếp giấy.
  • Căn chỉnh và cố định trục kim chỉ (gnomon) ở tâm mặt số sao cho thẳng và chắc chắn.
  • Đảm bảo sự cân bằng trọng lực của toàn bộ mô hình khi đặt đĩa tròn nghiêng trên phần chân đế nâng đỡ mảnh khảnh.
  • **

secanda_16_7_v_1_a_cadran.pdf (5 580 Kb)

Nguồn: mẫu giấy miễn phí của tác giả Secanda (secanda.stalikez.info). Theo license gốc: chỉ dùng cho mục đích cá nhân, không dùng cho mục đích thương mại.


💡 Mẹo nhỏ hữu ích (Master’s Tip)

  • *
  • Sử dụng giấy có định lượng từ 160gsm – 220gsm để đảm bảo độ cứng cáp cho các chi tiết chịu lực và giữ form đĩa tròn tốt hơn.
  • Dùng dao mổ (art knife) sắc bén để cắt các chi tiết bo tròn và khoét lỗ trục một cách chuẩn xác nhất.
  • Sử dụng một đoạn tăm tre hoặc que gỗ nhỏ làm trục kim chỉ thay vì giấy cuộn để tăng độ bền và độ thẳng cho chi tiết này.
  • ####